1. Nhà báo là gì? Phân biệt nhà báo và phóng viên 

1.1. Nhà báo là gì?

Nhà báo là những người làm công việc đưa tin chuyên nghiệp, họ có nhiệm vụ tìm kiếm các thông tin, sau đó xác minh tính xác thực của thông tin, đánh giá thông tin để đảm bảo tính đúng của thông tin. Nhà báo sẽ đi lấy các thông tin hàng ngày, hàng giờ để cung cấp các tin tức nóng hổi cho dư luận thông qua các loại hình báo giấy, truyền hình phát thanh… Trong lĩnh vực này cơ hội việc làm với các công việc liên quan như Content Writer, Phóng viên cũng rất đa dạng.

1.2. Phân biệt nhà báo và phóng viên

2. Muốn làm nhà báo thì học ngành gì? Học ở đâu? Học bao lâu?

- Để trở thành nhà báo, bạn cần học những ngành sau:

• Ngành Báo chí: Đây là ngành học chính và phổ biến nhất cho những ai muốn trở thành nhà báo. Chương trình học sẽ cung cấp các kiến thức và kỹ năng về viết lách, biên tập, phỏng vấn, phân tích tin tức, và sản xuất nội dung cho các phương tiện truyền thông như báo chí, truyền hình, và báo điện tử.
• Ngành Truyền thông: Ngành này cung cấp các kiến thức cơ bản về truyền thông đại chúng, giao tiếp, và marketing, cũng như kỹ năng viết và biên tập. Nó cũng giúp phát triển khả năng sáng tạo và hiểu biết về truyền thông xã hội.
• Ngành Quan hệ công chúng: Ngành này có thể là một lựa chọn phụ trợ nếu bạn muốn làm việc trong lĩnh vực báo chí với vai trò xây dựng hình ảnh, tuyên truyền thông tin và quản lý mối quan hệ với công chúng.

- Các trường đào tạo báo chí tại Việt Nam:

• Học viện Báo chí và Tuyên truyền (Hà Nội): Đây là trường đào tạo chuyên sâu về báo chí và truyền thông tại Việt Nam, cung cấp các chương trình đào tạo từ cử nhân đến thạc sĩ.
• Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (ĐHQG TP.HCM, ĐHQG HN): Trường này cũng có chương trình đào tạo ngành Báo chí chất lượng, giúp sinh viên phát triển các kỹ năng cần thiết để trở thành nhà báo chuyên nghiệp.
• Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương (Hà Nội): Trường đào tạo ngành báo chí với các khóa học về viết, biên tập, và truyền thông.
• Trường Đại học Văn hóa Hà Nội:  là một trong những trường đào tạo chuyên sâu về báo chí và văn hóa, với mục tiêu cung cấp cho sinh viên những kiến thức vững vàng về lý thuyết và kỹ năng thực hành trong lĩnh vực báo chí.

- Thời gian học để trở thành nhà báo:

• Cử nhân: Thời gian học đại học ngành Báo chí hoặc Truyền thông thường là từ 3 đến 4 năm, tùy theo chương trình và trường học.
• Thạc sĩ: Nếu bạn muốn học nâng cao, có thể theo học chương trình thạc sĩ về báo chí, thời gian học thường kéo dài từ 1 đến 2 năm.

3. Lương của nghề nhà báo được tính thế nào?

Mức lương của nghề nhà báo phụ thuộc vào vị trí công việc, kinh nghiệm làm việc, cơ quan truyền thông nơi làm việc, và loại hình báo chí. Nhà báo mới vào nghề 1 đến 2 năm có mức lương từ khoảng 12 triệu đến 16 triệu đồng/tháng, trong khi những nhà báo có kinh nghiệm lâu năm và làm việc tại các cơ quan lớn có thể có mức lương lên đến 20 triệu đồng/tháng hoặc cao hơn.

4. Mô tả công việc của vị trí Nhà báo

• Cập nhật thông tin liên tục

Nhà báo là những người làm công việc đưa tin chuyên nghiệp, họ có nhiệm vụ tìm kiếm các thông tin, sau đó xác minh tính xác thực của thông tin, đánh giá thông tin để đảm bảo tính đúng. Nhà báo sẽ đi lấy các thông tin hàng ngày, hàng giờ đế cung cấp các tin tức nóng hổi cho dư luận thông qua các loại hình báo giấy, truyền hình phát thanh.

• Phóng viên chiến trường

Có thể nói đây là một công việc nguy hiểm nhất trong nghề báo, nó xuất hiện trước khi ngành Báo chí ra đời. Họ chính là những người đưa tin, bài phản ánh thực tiễn tình hình chiến sự đến cận cảnh cuộc sống, nỗi đau của người dân nơi các chiến trận. Những người đã vượt qua bao hiểm nguy, bám trụ lại mảnh đất máu lửa để truyền tin nóng để giúp cả thế giới hiểu rõ hơn về bản chất của chiến tranh. 

• Phóng viên ảnh

Là những người phụ trách ghi lại, xử lý các hình ảnh… trong các cơ quan báo chí, các phóng viên ảnh được đào tạo nghiệp vụ báo chí, có chuyên môn cũng như kỹ thuật về ảnh để có thể chụp những bức ảnh có ý nghĩa, chất lượng, mang đậm chất thông tin báo chí.

• Phóng viên truyền hình

Họ làm việc tại các đài truyền hình. Phóng viên truyền hình thường đi lấy tin và tác nghiệp tại hiện thường để thu thập các thông tin mới nhất, hot nhất. Phóng viên truyền hình có thể được chia ra phụ trách từng mảng nội dung khác nhau để phù hợp hơn với chuyên môn và sở trường của họ, chẳng hạn như: Thể thao, Ẩm thực, Văn hóa xã hội, v.v.

5. Cơ hội và thách thức của công việc nhà báo

5.1. Cơ hội của công việc nhà báo

• Phát triển nghề nghiệp và thăng tiến: Làm nhà báo giúp bạn xây dựng nền tảng vững chắc cho sự nghiệp trong ngành truyền thông. Bạn có thể thăng tiến từ các vị trí phóng viên cơ bản lên các vị trí quản lý như biên tập viên, trưởng nhóm, tổng biên tập hoặc giám đốc nội dung. Với sự thăng tiến trong nghề, bạn có thể được giao những nhiệm vụ quan trọng, quản lý đội ngũ hoặc làm việc với các tổ chức truyền thông quốc tế, mở rộng mạng lưới và tầm ảnh hưởng nghề nghiệp.

• Học hỏi và khám phá: Nghề nhà báo giúp bạn có cơ hội học hỏi, khám phá và tiếp cận nhiều lĩnh vực khác nhau như chính trị, xã hội, khoa học, văn hóa, thể thao, và nhiều vấn đề khác của đời sống. Làm việc trong môi trường báo chí cũng giúp bạn phát triển các kỹ năng như giao tiếp, viết lách, phỏng vấn và phân tích thông tin.

• Tạo ảnh hưởng và đóng góp cho xã hội: Nhà báo có thể đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự thay đổi xã hội, cung cấp thông tin cho công chúng, phát hiện và đưa ra ánh sáng những vấn đề nhạy cảm, khuyến khích sự minh bạch và chính nghĩa. Những bài viết có sức ảnh hưởng có thể thay đổi nhận thức xã hội, hỗ trợ các chiến dịch cộng đồng và mang lại lợi ích cho cộng đồng.

• Cơ hội làm việc ở các cơ quan truyền thông lớn và quốc tế: Nếu bạn làm việc cho các cơ quan truyền thông lớn như VTV, Tuổi Trẻ, VnExpress, hay các tổ chức báo chí quốc tế như BBC, CNN, bạn sẽ có cơ hội học hỏi từ những chuyên gia hàng đầu và có thể làm việc với các đối tác quốc tế.

5.2. Thách thức của công việc nhà báo

• Áp lực công việc và thời gian: Nghề nhà báo yêu cầu bạn phải làm việc dưới áp lực rất lớn về thời gian. Đôi khi, bạn cần phải hoàn thành bài viết, phóng sự trong thời gian ngắn, đặc biệt là khi có sự kiện bất ngờ hoặc tin nóng. Công việc có thể đòi hỏi bạn phải làm việc ngoài giờ hành chính, kể cả cuối tuần hoặc vào ban đêm, đặc biệt khi có sự kiện quan trọng.

• Khó khăn trong việc duy trì chất lượng và sự chính xác: Trong công việc báo chí, việc duy trì chất lượng nội dung và đảm bảo tính chính xác là một thử thách lớn. Nhà báo phải kiểm tra thông tin kỹ lưỡng, tránh đưa tin sai lệch, gây ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan truyền thông và bản thân. Việc phải nhanh chóng đưa tin trong khi bảo đảm tính xác thực, độ tin cậy là một nhiệm vụ đầy thử thách.

• Rủi ro và nguy hiểm trong công việc: Nhà báo, đặc biệt là những người làm công tác điều tra, phóng viên chiến trường, có thể đối mặt với nguy hiểm. Những cuộc điều tra có thể dẫn đến các tình huống căng thẳng, hoặc phóng viên tác nghiệp tại những vùng chiến sự, thiên tai hay thảm họa, đôi khi là mối nguy hiểm về tính mạng.

• Cạnh tranh khốc liệt trong nghề: Ngành báo chí hiện nay rất cạnh tranh, đặc biệt là với sự phát triển mạnh mẽ của các phương tiện truyền thông trực tuyến và mạng xã hội. Nhà báo cần không ngừng cải thiện kỹ năng và sáng tạo để nổi bật và giữ được vị trí trong ngành. Cạnh tranh với các nguồn tin và đối thủ trong nghề là một thách thức lớn trong việc duy trì sự uy tín và ảnh hưởng.

Xem thêm:

Tuyển dụng việc làm nhà báo

Công việc phóng viên

Việc làm cho CTV Event